مدیریت شهری و تمامی سیاست‌ها، طرح‌ها و برنامه‌ها در حیطه توسعه و آبادانی شهر از جمله بسترهای مهمی است که نیاز به مشارکت و خرد جمعی دارد و شهروندان دارای سهم مهمی در رشد و پیشرفت شهر هستند، در این مسیر، مشارکت شهروندان در جبران هزینه‌ها، شهر را به توسعه فراگیر می‌رساند!

به گزارش اداره ارتباطات شهرداری سبزوار، پرداخت عوارض شهری، ظرفیتی مهم در این مشارکت به شمار می رود و نهادینه شدن فرهنگ مسئولیت پذیری و خوش حسابی شهروندان در پرداخت عوارض، درآمدهای پایداری را در توسعه شهر رقم می‌زند، توسعه‌ای که در نهایت به نفع شهروندان خواهد بود.

در این میان، یافتن روش‌هایی که بتواند شهروندان را در قبال پرداخت عوارض، مسئولیت‌پذیر کند نیز از اهمیت زیادی برخوردار است و می تواند رویکرد شهروندان را نسبت به پرداخت به موقع عوارض تغییر دهد و به جای فرار و رویگردانی از پرداخت آن،انگیزه لازم برای مشارکت در جبران هزینه های مدیریت شهری ایجاد نماید.

بی شک در خط مقدم این فرهنگ سازی، رسانه ها دارای جایگاه مهمی هستند و می توانند با معرفی خدمات شهری و روند توسعه و آبادانی شهر و ضرورت همراهی در رفع مشکلات، سهم مشارکت شهروندان را در پرداخت عوارض افزایش دهند،از سوی دیگر مدیران شهری نیز باید با ارتقای کیفیت خدمات و شفافیت های مالی و اطلاع رسانی در خصوص هزینه کردها و اعتبارات و منابع موجود، اعتماد شهروندان را به خوبی جلب کنند.

وقتی شهروندان این مساله مهم را به خوبی لمس کنند که هر چه سهم مشارکت بیشتری در توسعه و آبادانی داشته باشند، خودشان نیز از خدمات بیشتری بهره مند خواهند شد و با شهری توسعه یافته و زیبا به دور از گره‌های کور و با کمترین سردرگمی‌ها مواجه خواهند بود، از این رو با رضایت بیشتری عوارض را پرداخت می‌کنند و از طرح‌ها و برنامه‌هایی که در طول سال در جهت تسهیل پرداخت عوارض ارائه می شود، استقبال خواهند کرد.

شهروندانی که از چگونگی برآورد هزینه‌ها در اداره شهر آگاه هستند و شهر را از آن خود می دانند و اجرای پروژه‌ها و طرح‌ها را در ارتقای ارزش افزوده دارایی‌ها و تملکات خود،اثرگذار می‌بینند، آن را در واقع، یک سرمایه گذاری بلند مدت تلقی می‌کنند و رغبت بیشتری برای پرداخت عوارض از خود نشان می‌دهند.

پرداخت عوارض می تواند، در پیشبرد بسیاری از طرح‌ها و پروژه‌های نیمه تمام تاثیر مثبت داشته باشد و دغدغه‌های مدیریت شهری را در ارائه خدمات،کاهش دهد، در این راستا تعهد شهروندان در پرداخت عوارض عمران شهری و نوسازی، شهر را به یکپارچگی،پویایی و ساماندهی می رساند.

در این مسیر، باید در جهت آگاه‌سازی شهروندان از چند و چون اقدامات و پیشرفت شهر قدم برداشت و بر اعتماد شهروندان افزود، شهروندان به شفاف سازی و اطلاع رسانی دقیق از نحوه هزینه کرد در شهر، راغب هستند و می‌خواهند در جریان فعالیت‌های عمرانی،خدماتی،اقتصادی، اجتماعی از سوی مدیران شهری، قرار بگیرند.

در جهت تشویق شهروندان برای پرداخت عوارض باید به صورت منطقه‌ای به اطلاع رسانی و تدوین شرایط در پرداخت عوارض پرداخت، به ویژه اینکه قیمت ملک و زمین در مناطق مختلف، یکسان نیست و نمی‌توان نسخه‌ای واحد در تسهیل شرایط برای تمامی مناطق پیچید و این امر نیاز به سیاست گذاری دقیق و ارزیابی‌های کارشناسانه و تخصصی دارد.

با یک محاسبه ساده، می‌توان دریافت گاهی هزینه های شهرداری در نظافت و رفت و روب و خدمت سانی به شهروندان در طول شبانه روز،چند برابر عوارضی است که خانواده‌ها می پردازند و اگر سهم مشارکت‌های مردمی در ارائه این خدمات به صفر برسد، به نفع شهر و شهروندان نیست و اعتبارات عمرانی را به سمت و سوی خدمات می‌برد و اجرای پروژه‌ها را به دلیل کاهش بودجه، تحت شعاع قرار می‌دهد و روند اجرای طرح‌ها را کند می سازد و چه بسا به دلیل به تعویق افتادن پروژه‌ها و وجود تورم، هزینه های سنگین تری را به مدیریت شهری تحمیل کند.

یکی از مکانیزهای مهم در ترغیب شهروندان به پرداخت عوارض، در نظر گرفتن تخفیف در طول سال است که اگر میزان تخفیف و بخشودگی‌ها، قابل توجه باشد،شهروندان در پرداخت عوارض، مصمم ‌تر خواهند بود و این امر به خودکفایی شهرداری‌ها و توسعه مدیریت شهری و بهبود خدمات و ارتقای کیفیت محیط شهری می‌انجامد.

اگر شهروندان، میزان عوارض را با خدماتی که در مدیریت شهری می گیرند، مقایسه کنند و به این سطح از باور برسند که در برابر عوارض از بهترین نوع خدمات بهره مند می شوند، رویکردی دیگر در پیش می گیرند و به انجام وظیفه در قبال مسئولیت‌شان می پردازند.

با پرداخت عوارض می توان در فضای عمومی شهری، تحولی چشمگیر ایجاد کرد و در هوشمند سازی زیرساخت های شهری موفق شد و راهکارهای علمی تری برای مدیریت پسماند در نظر گرفت، همچنین به اجرای پروژه‌های نیمه تمام در جای جای شهر پرداخت و اقتصاد شهری را متحول ساخت و از پس هزینه های سنگین مدیریت شهری برآمد و امکانات و منابع را برای پیشرفت و توسعه شهر به کار گرفت.

پرداخت عوارض چه در حیطه عوارض سطح شهر، ساخت و ساز، نوسازی، تغییر کاربری، عوارض صدور پروانه ساختمانی، عوارض کسب و پیشه و یا ویژه خودرو و یا حتی عوارض یک تابلوی تبلیغاتی، می تواند رنگ و بوی دیگری به شهر بدهد و توسعه و آبادانی را در تمامی مناطق شهری رقم بزند؛ هر شهروندی، سهم بی بدیلی در توسعه دارد و بدون مشارکت شهروندان،توسعه معنای چندانی نخواهد داشت، در این باره تکریم و ارزش گذاری برای شهرندان وظیفه شناس و مسئولیت پذیر می تواند تاثیر مثبتی در جامعه و افزایش انگیزه برای پرداخت عوارض داشته باشد.

از محل پرداخت عوارض، بهای خدمات تا حدی پرداخته می شود و عمده بودجه و اعتبارات در مدیریت شهری به سمت آبادانی و توسعه شهر می رود و شهروندان در ساختن شهری که آن را خانه خود می دانند، سهیم خواهند شد، اما اگر مدیریت شهری ناتوان از تامین هزینه‌های جاری باشد، شهری پویا و شاداب نخواهیم داشت و چشم انداز زیبا و با شکوهی در انتظار شهر نخواهد بود.

همان اندازه که مدیران شهری موظف هستند با تخصص و مدیریت دقیق هزینه‌ها و اتخاذ روش هایی در صرفه جویی اعتبارات به اداره شهر بپردازند و با انضباط مالی و شفافیت، توسعه و عمران را در شهر حاکم کنند، شهروندان نیز باید مشارکتی جدی در آبادانی و پیشرفت شهر داشته باشند، البته اگر امور مالی و بودجه ای در مدیریت شهری آن قدر شفاف باشد که شهروندان بتوانند خود را ناظرانی دقیق بر فعالیت ها و عملکرد و هزینه کردها بدانند، بخش زیادی از دغدغه‌ها در جذب مشارکت‌های مردمی رفع خواهد شد و شهروندان با کمترین نارضایتی به پرداخت عوارض می‌پردازند و با انگیزه بیشتری جهت آگاهی از نحوه پرداخت و درخواست جهت اتخاذ شیوه های آسان و شرایط مناسب در پرداخت عوارض به متولیان مراجعه خواهند کرد.

قطعا پرداخت هزینه های شهرنشینی، کار سخت و دشواری نخواهد بود،اگر سیاست مدیران شهری نیز مدارا با شهروندان و اتخاذ شیوه های آسان برای پرداخت عوارض باشد و از همه مهم‌تر سازوکارهایی اتحاذ شود که شهروندان در اسرع وقت از شرایط مناسب آگاه و خودشان در جهت پرداخت این هزینه ها، داوطلب شوند.

ایجاد شیوه های مناسب در پرداخت غیر حضوری،کاهش بروکراسی های اداری، طراحی سامانه هایی دقیق در پرداخت عوارض و الکترونیکی کردن سیستم به جای تشکیلات عریض و طویل، در نظر گرفتن شرایط قسطی و تقسیم بندی در پرداخت اقساط و سرشکن شدن مبلغ در طول سال می تواند بار روانی منفی را کم کرده و انگیزه مناسب را در شهروندان به وجود بیاورد.

وقتی در جهت اخذ عوارض،بهترین شیوه‌ها اتخاذ می شود و درآمدی پایدار شکل می گیرد، شهر پوست می‌اندازد و تغییر می کند و در همه ابعاد، متحول می شود و چنین شهری در ساماندهی ترافیک و تجهیز و توسعه ناوگان حمل و نقل عمومی و افزایش سرانه فضای سبز و گشایش صدها گره کور دیگر، مسیر بهتری در پیش می گیرد.

آشنایی مردم با خدمات و رضایت آنان از عملکرد مدیران شهری تا حدی می تواند پرداخت عوارض را برای شهروندان جدی تلقی کند، وقتی شهروندان از بیش از ۴۰۰ خدمت از سوی مدیریت شهری بهره مند می شوند و در جریان کامل هزینه کرد بودجه ها قرار بگیرند و از همه مهم تر عوارض نیز کارشناسی شده و متناسب با داشته ها و در توان شهروندان تعیین شود، می توان بر روی خوش حسابی و مسئولیت پذیری شهروندان حساب باز کرد.

مدیریت یکپارچه شهری، زمانی شکل می گیرد که مجریان از حمایت دولتمردان، قانون گذاران و شهروندان برخوردار باشند، مانع تراشی های قانون گذاران و دولتمردان و از سوی دیگر بی تفاوتی شهروندان، نمی تواند موفقیتی را در توزیع عادلانه امکانات شهری به وجود بیاورد و شهری را آباد سازد./روزنامه خراسان